Agroturystyka
podobnie jak Beskidy
a w nich bogata w przepiękne pejzaże - Wisła
zawsze gościnne i przygotowane na przyjęcie gości.

Źródło: www.wisla.pl

Centrum Wisły - część pierwsza

Mieszkając w Wiśle przechodzimy wielokrotnie przez centrum naszego miasta. Czy jednak zastanowiliśmy się kiedyś nad historią i znaczeniem obiektów, które mijamy? W dzisiejszym spacerze proponuję trasę od dworca PKS-u do Oazy.
Czas spaceru około 1 godziny.

Spacer rozpoczynamy od dworca PKS.
Teren na którym się znajdujemy nosił kiedyś nazwę Wielkiej Łąki i tutaj to, jak mówią stare zapiski, osiedlili się pierwsi wiślanie. Obecny dworzec autobusowy powstał w tym miejscu w roku 1975 (przedtem znajdował się w centrum, naprzeciw placu B. Hoffa). Naprzeciw dworca autobusowego wznosi się kościół katolicki.

Kościół parafialny
pod wezwaniem Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny został zbudowany w latach 1850-1855 (pierwszy wiślański kościół był zbudowany w tym miejscu w 1644), a rozbudowany o część dookoła prezbiterium w roku 1970 r (wg projektu architekta K.Kozieła). Obraz Wniebowzięcia NMP w ołtarzu głównym pochodzi z XIX w. Przy kościele znajduje się cmentarz katolicki (kiedyś ewangelicki) na którym spoczywają m.in. malarz Czesław Kuriatto (1903-51), zasłużony lekarz i propagator higieny Stanisław Kopczyński (1873-1933), budowniczy linii kolejowej i wiaduktów w Dziechcince i Głębcach inż. Ksawery Goryanowicz (1890-1957), propagatorka Wisły jako letniska, była właścicielka hotelu "Piast" Helena Wiśniewska (1855-1933). Z dawnego cmentarza ewangelickiego zachował się (po lewej stronie od bocznego wejścia do kościoła) grób pastora Andrzeja Lehockiego z 1794 r z ciekawym epitafium w języku starosłowackim.

Idąc dalej ul. Lipową w stronę centrum, po lewej stronie mijamy zameczek myśliwski Habsburgów, w którym mieści się obecnie wiślański Oddział PTTK, Centralna Informacja i Recepcja PTTK, siedziba Koła Przewodników.

Zameczek myśliwski został zbudowany na Przysłopie pod Baranią Górą dla arcyksięcia Fryderyka Habsburga w roku 1898. Po I wojnie światowej został adoptowany przez katowicki oddział Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego na schronisko turystyczne (1925 r) - rolę tę pełnił aż do lat siedemdziesiątych, kiedy to obok niego wybudowano nowe schronisko. Stary zameczek ulegał dewastacji i jednym z proponowanych rozwiązań było jego rozebranie. Znalazła się jednak w Wiśle grupa entuzjastów, członków PTTK, która przy dużym wkładzie pracy społecznej spowodowała przeniesienie zameczku do Wisły (lipiec 1984- październik 1987), wykonując przy okazji remont kapitalny. W budynku tym w 1987 r odbyło się zebranie założycielskie Oddziału PTTK w Wiśle.

Po ok. 100 m dochodzimy do ul.1 Maja. Po prawej stronie budynek głównej stacji kolejowej w Wiśle "Wisła Uzdrowisko". W tym miejscu należy dodać, że Wisła nie ma statusu uzdrowiska i stosowanie powyższej nazwy jest zwyczajowe i niepoprawne wg obowiązujących przepisów.

Linię kolejową doprowadzono do Wisły w 1929 roku, a do Głębiec przedłużono ją w 1932. Kolej została zelektryfikowana w roku 1974. Stacja kolejowa "Wisła Uzdrowisko" posiada połączenie komputerowe z ogólnopolską siecią rezerwacji PKP i tutaj można rezerwować bilety na wszystkie pociągi.

Naprzeciw dworca PKP odchodzi w stronę rzeki Wisły ul. Wodna. W głębi widoczny DW "ZIMOWIT"
Główny budynek tego kompleksu to przedwojenny pensjonat "Amerykanka" wybudowany na początku lat trzydziestych. Po wojnie znajdował się tam przez krótki czas ośrodek zdrowia, później przedszkole. W 1979 roku budynek został wykupiony i rozbudowany na ośrodek wczasowy.

W "Zimowicie", będącym obecnie domem wczasowym, znajduje się ogólnodostępne Muzeum Narciarstwa, do którego zwiedzania zaprasza jego twórca - kierownik ośrodka.

Idąc dalej, po lewej stronie mijamy okazałą willę "Beskid". Budynek ten zbudowany ok. roku 1930 przez Bogdana Hoffa, był bardzo nowoczesnym jak na ówczesne czasy hotelem z restauracją i kawiarnią. W pierwszych latach swojego istnienia nosił nazwę "Bogdan". W roku 1935 został zakupiony przez Józefa Guziura i po remoncie zmieniono jego nazwę na Hotel "BESKID". W czasie wojny w hotelu tym przebywały niemieckie dzieci z Berlina i Hamburga. Po wojnie, do 1951 roku, w budynku nadal funkcjonowała restauracja i hotel, następnie pełnił rolę internatu szkoły hotelarskiej. Potem był siedzibą Ogniska Muzycznego - i jest nią do nadal. Po kapitalnym remoncie, w roku 1992 w budynku uruchomiono Państwową Szkołę Muzyczną.

Bogdan Hoff (1865-1932) był synem Bogumiła Hoffa. Skończył szkołę techniczną kolei terespolskiej w Warszawie a następnie studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie oraz technikum we Wiedniu. W 1897 objął pracę nauczyciela rysunków w polskim gimnazjum w Cieszynie. Po roku 1905 osiadł na stałe w Wiśle i kontynuował prace swojego ojca nad przekształceniem tej wsi w miejscowość letniskową i wczasową. Był projektantem wielu willi (m.in. "Zacisze", "Beskid", wille Ochorowicza). Wykorzystując elementy stylu witkiewiczowskiego chciał stworzyć styl typowo wiślański. Zmarł 19.07.1932, jest pochowany na cmentarzu "Na Gróniczku" w Wiśle.

Powyżej "Beskidu" nasz trakt spacerowy wchodzi w teren zamknięty dla ruchu kołowego. Po prawej kompleks pawilonów handlowo-usługowych (nazwanych popularnie "bunkrami"), wybudowanych przez wiślańskich kupców i rzemieślników.

Teren po prawej stronie drogi to miejsce, gdzie Bogdan Hoff i Julian Ochorowicz wystawili szereg drewnianych pensjonatów, przeznaczonych dla letników z różnych stron Polski. Były to m.in. wille "Maja", "Placówka". W tej ostatniej przebywali przybyli do Wisły na zaproszenie Ochorowicza Bolesław Prus i Władysław Reymont. Pobyt Prusa upamiętnia tablica na ścianie jednego z pawilonów. Drugim miejscem starych pensjonatów był teren po lewej stronie drogi, powyżej "Beskidu" (obecnie zadrzewiony). Tam Ochorowicz zbudował w 1925 roku trzy drewniane wille pod wspólną nazwą "Zofiówka". Największy budynek był wykonany "bez jednego gwoździa" i w nim uczony przeprowadzał szereg doświadczeń z dziedziny psychotroniki.

Idąc dalej, za kompleksem pawilonów zauważamy po prawej stronie 300 letni dąb a pod nim obelisk z tablicą upamiętniającą pobyt i zasługi dla Wisły dra Juliana Ochorowicza.

Julian Ochorowicz urodził się 28.02.1850 w Radzyminie, zmarł 1.05.1917 w Warszawie. Kształcił się w Lublinie (jego kolegą w gimnazjum był Aleksander Głowacki - Bolesław Prus), w Warszawie, Lipsku (doktorat), habilitował się na Uniwersytecie Lwowskim. Oprócz rozważań filozoficznych podjął szereg interesujących badań, głównie technicznych (wynalazki mikrofonów, aparatów do przenoszenia na odległość dźwięku i światła, stąd uważany jest za prekursora radia i telewizji) oraz z zakresu parapsychologii (dużo doświadczeń z tej dziedziny przeprowadzał w Wiśle).

Do Wisły przyjechał po raz pierwszy w 1899 roku. Wspólnie z Bogdanem Hoffem zbudował kilka willi-pensjonatów: "Maja", "Placówka", "Sokół", a murowana"Ochorowiczówka" istnieje do dnia dzisiejszego na ul. Ochorowicza (na Dzielnicach).

Dużo fotografował. Zapraszał znamienitych gości m.in. Bolesława Prusa (to na jego cześć jedną z willi nazwał "Placówką"), Stanisława Reymonta (w Wiśle napisał on pierwszy tom "Chłopów").

W 1905, razem z ks. bp. Bursche i Bogdanem Hoffem był współzałożycielem Towarzystwa Miłośników Wisły. Bibliotece wiślańskiej ofiarował ok. 600 tomów książek. Jego zasługi do rozwoju Wisły jako letniska są bardzo duże. Mieszkając w Wiśle nie przerywał swojej pracy naukowej - w specjalnie wybudowanym laboratorium przeprowadzał szereg doświadczeń z zakresu hipnozy, mediuizmu co nie zawsze podobało się mieszkańcom.

Po obejrzeniu obelisku Ochorowicza przechodzimy przez skrzyżowanie z ul. Prusa mijając po prawej DH "Świerk". Naprzeciw "Świerku" kilka niezbyt spójnie i stylowo wyglądających straganów, które nie przysparzają miastu uroku.

Dalsza część ul. 1 Maja to krótki kompleks handlowy po przejściu którego dochodzimy do ścisłego centrum miasta. Po prawej stronie mijamy Hotel Centrum.

W miejscu tym stała kiedyś drewniana karczma. W latach 1932-33 rodzina Rothów wybudowała na jej miejscu duży kompleks restauracyjny z hotelikiem. Za hotelem była letnia kawiarnia pod parasolami. Restauracja znana była ze znakomitej kuchni oraz różnorodności napitków. Szczególnym powodzeniem cieszyły się tzw. "fajfy", czyli popołudniowe dancingi. Od strony frontowej, na miejscu obecnego sklepu "Tajner", sprzedawano letnikom koronki, hafty istebniańskie i inne wyroby ludowe.

Po lewej stronie ulicy, tuż przed budynkiem poczty, zauważamy w głębi Restaurację „Ondraszkowa Izba” W tym miejscu znajdowała się willa "Nelcia". Zbudowana w roku 1905 była własnością Józefa Goszyka, nauczyciela i wielkiego społecznika wiślańskiego. 6 marca 1919 gospodarz podejmował w tym domu Komisję Koalicyjną, która miała zadecydować o przynależności Wisły do odrodzonego państwa polskiego.

Idąc dalej dochodzimy do placu Bogumiła Hoffa stanowiącego centralny punkt miasta.

powrót - Ścieżki spacerowe - latem
lub
powrót - Spacerkiem po "gróniach"

Warning: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/users/kamratowka/public_html/manager/includes/document.parser.class.inc.php:466) in /home/users/kamratowka/public_html/manager/includes/document.parser.class.inc.php on line 430
MODx Content Manager »

« MODx Parse Error »

MODx encountered the following error while attempting to parse the requested resource:
« PHP Parse Error »
 
PHP error debug
  Error: Cannot modify header information - headers already sent by (output started at /home/users/kamratowka/public_html/manager/includes/document.parser.class.inc.php:466) 
  Error type/ Nr.: Warning - 2 
  File: /home/users/kamratowka/public_html/manager/includes/document.parser.class.inc.php 
  Line: 430 
  Line 430 source: header($header);  
 
Parser timing
  MySQL: 0.0043 s s(5 Requests)
  PHP: 0.0234 s s 
  Total: 0.0277 s s